This article in English

Moeten we de Olympische Winterspelen in Sochi  boycotten omwille van de Russische antihomowetten? De linkse LHBT-activist Igor Yasin (foto)  vindt van niet en pleit ervoor dat de Russische holebi’s en transgenders in de eerste plaats zelf terugvechten, niet rekenen op druk van Westerse regeringen maar wel kunnen genieten van de solidariteit van de beweging uit de hele wereld. Voor wie niet weet wat Stonewall was: klik eerst even hier.

Nog niet zo lang geleden werd in Moskou een film vertoond over de Stonewallrellen, met een discussie achteraf.  De Stonewallrellen waren een reeks van acties georganiseerd door de LHBT-gemeenschap in het New York van 1969. Aanleiding waren de politiebrutaliteiten tegen het café Stonewall Inn in Greenwich Village. Het was het startschot voor de beweging voor LHBT-rechten in de VS. Nu is het vertonen van zo’n film in Moskou al risicovol, maar wat sommige mensen die achteraf aan de discussie deelnamen vooral choqueerde was het levendige en gruwelijke beeld dat de film ophangt van de situatie in de VS in die tijd, niet vergelijkbaar met hoe wij tegenwoordig aankijken tegen LHBT-rechten. De toestand voor Stonewall was verschrikkelijk voor homo’s en lesbiennes, slechter dan in het Rusland van vandaag. De omstandigheden waren natuurlijk volledig verschillend  maar het zogenaamde vooruitstrevende Amerikaanse rechtssysteem, met zijn grondwet, mensenrechten en democratische tradities garandeerde toen geen enkele rechtszekerheid voor de onderdrukte LHBT-bevolking, wiens bestaan gestuurd werd door vooroordelen. New York was het Moskou van toen…

Vele holebi’s en lesbiennes in het Rusland van vandaag geloven er niet in dat er toekomst zit in het bestrijden van homofobie. Ze worden behoorlijk depressief door de situatie in Rusland en denken dat ze er ofwel aan zullen moeten wennen ofwel emigreren. Maar in de jaren ’60 konden Amerikaanse homo’s en lesbiennes nergens naartoe. Ze moesten wel terugvechten. En dat is wat we vandaag ook in Rusland nodig hebben. Het is nu onze beurt: het front tegen de vooroordelen ligt nu in onze straten, of we dat leuk vinden of niet.

Braaf zwart schaap

Wij hebben niet om die strijd gevraagd. Sommige holebi’s en transgenders worden zelfs nostalgisch als ze aan de ‘goeie ouwe tijd’ terugdenken, “voor al jullie optochten in de straten”, toen politici zich niet bemoeiden met holebi’s en transgenders waarvan velen vrolijk in de kast bleven zitten. Maar toen begonnen de politici – eerst lokaal, daarna op nationaal niveau – wetten te maken tegen ‘homoproganda‘. Ze hadden een braaf zwart schaap nodig in hun verkiezingscampagne en besloten dat wij aan dat profiel beantwoorden. Na de verkiezingen kwamen we nog steeds goed van pas: vooroordelen uitspelen is een goedkope en gemakkelijke manier om de publieke opinie te verdelen en af  te leiden van de echte sociale en politieke problemen.  Het Kremlin gebruikte die vooroordelen om protest tegen haar beleid te breken.

Activisten van ‘Creative Youth’ voeren actie in Rusland met de slogan “Als je zoon homo zou zijn, zou je hem dan ook doden?

Geen carnaval, maar acties voor gelijke rechten

Het is onwaarschijnlijk dat veel mensen vandaag begrijpen of het zich herinneren wat een Gay Pride precies inhoudt – waarop holebi’s en transgenders precies trots horen te zijn en waarom ze dat moeten tot uiting brengen.  Voor de meeste mensen is de Pride niet meer dan een optocht, een carnavalsstoet. Maar de eerste Gay Prides waren protestmanifestaties, waar  Stonewall in de VS dus het startschot van was.  Rusland is vandaag niet de plek om carnavalsoptochten te organiseren en dat is precies waarom we ons goed dienen te herinneren hoe die strijd voor gelijke rechten is begonnen. En dat waren geen carnavalsoptochten. Maar het is dank zij die beweging voor gelijke rechten dat ons leven hier in Rusland tegelijk eenvoudiger én ingewikkelder is.

Ingewikkelder

Ingewikkelder omdat we theoretisch gesproken de strijd kunnen staken en gewoon verhuizen naar een plek waar anderen die strijd voor ons gewonnen hebben. Maar de meeste mensen kunnen gewoon niet zo maar emigreren, of willen dat niet. En zelfs als we allemaal zouden vertrekken komt er een nieuwe generatie holebi’s en transgenders aan. We kunnen dus niet zo maar de strijd opgeven.  Onze tijd is aangebroken en we hoeven van niemand te verwachten dat ze het in onze plaats gaan doen. De zaken gaan niet veranderen tenzij we in actie schieten.

Foto: actie aan de New York Metropolitan.

Andere tijden, andere tactieken

Het zal geen tweede Stonewall zijn, het zal onze eigen revolte zijn. Het is vandaag moeilijk te geloven maar gedurende een korte periode na de revolutie van 1917 werd de Sovjet-Unie beschouwd als een progressief land in haar houding tegenover seksualiteit en seksuele minderheden. Er was geen anti-homowetgeving en dus ook geen beweging voor LHBT-rechten. De sociale revolutie, de strijd tegen de clerus en het promoten van vrouwenrechten stonden bovenaan de agenda. In die korte periode was seksualiteit geen staatszaak tot Stalin aan de macht kwam en een tegenbeweging begon. Het komt er nu op aan om een systematische en solide LHBT-beweging op te bouwen om een nieuwe terugval te voorkomen.

Eenvoudiger

Anderzijds is ons leven eenvoudiger dat dat van onze voorgangers in het Westen. De holebi’s en transgenders konden toen niet steunen op de solidariteit van lotgenoten in andere landen. Toen stonden we aan het prille begin, zonder ervaring of  succesverhalen. Maar dankzij hen hebben we die nu wel en kunnen we er inspiratie uit putten. Niet alles is universeel en even bruikbaar voor iedereen maar het belang ervan kan niet onderschat worden.

Russische LGBT-atleten op de Antwerp Pride, augustus 2013

Brezhnev of Mao

In de jaren ’60 en ’70 van vorige eeuw kon de Amerikaanse LHBT-gemeenschap aan Brezhnev of Mao niet vragen om druk uit te oefenen op de regering in de VS, sancties in te voeren of inreisvisa te weigeren aan Amerikaanse regeringsleiders.  Nu kijken sommige Russische LHBT-activisten naar het buitenland om druk uit te oefenen op het Kremlin omdat ze twijfelen aan hun eigen kracht en hun twijfels hebben of ze wel voldoende steun gaan vinden bij het Russische volk.

Regenbooglintjes aan het Russische consulaat, Antwerpen, augustus 2013

We hoeven absoluut geen steun te verwachten van het Amerikaanse Congres of Obama zelf, die veel te druk bezig is met aanvalsplannen tegen Syrië. De hypocrisie van politieke wereldleiders is algemeen bekend. Het zou naïef zijn te denken dat de rechten van holebi’s en transgenders in Rusland – evenmin als bijvoorbeeld die van de sjiieten in Saoedi-Arabië – voorrang krijgen op de interesse voor de olie- en gasvoorraden.  Toen president Obama een aantal vertegenwoordig(st)ers van NGO’s ontmoette in Sint Petersburg maakte hij duidelijk dat mensenrechten niet bovenaan zijn agenda staan in zijn relaties met Rusland.

Protestactie in Wenen.

We weten dat het Kremlin seksuele minderheden graag afschildert als een ‘vijfde colonne‘ van ‘buitenlandse infiltranten’  die waarden opdringt die ‘vreemd zijn aan Rusland’. Pogingen om westerse regeringen of organisaties te betrekken zal die mythes enkel versterken en het Kremlin en extreem-rechts een extra excuus bezorgen om ons verder te stigmatiseren.

De beste manier voor mensen in het buitenland om ons te helpen bestaat uit empathie en echte solidariteit, niet uit isolement of een boycot.  Loekasjenko’s Belarus ondervindt al jaren sancties maar dat heeft de gewone mensen daar absoluut niet geholpen.

Vergeet Obama

De beste manier om homofobe wetten en vooroordelen te bestrijden is Obama te vergeten onze onze eigen grassroots-protestcampagnes te ontwikkelen.  Laat de homofobe griezels die naar het Westen willen reizen maar doen. We zullen hen outen als hypocrieten en leugenaars. Confronteer Poetin met protestdemonstraties overal waar hij in het buitenland opduikt.  De holebi- en transgenderbeweging laat zich niet gebruiken als pion in een nieuw soort van koude oorlog. Wij willen deel uitmaken van een internationale beweging voor echte democratie en gelijke rechten voor iedereen.

Vandaag staan wij in Rusland op de frontlinie in de wereldwijde strijd tegen vooroordelen. We moeten een efficiënte strategie ontwikkelen om de opmars van de homofoben tegen te houden en zelf vooruit te gaan. We moeten de verdere verspreiding van homofobe wetten in Oekraïne, Armenië en andere landen tegenhouden. Internationale en openlijke solidariteit, met respect voor de Russische realiteit kan een verschil maken en onze beweging versterken. We hebben dan wel de strijd tegen de homofobe wet verloren, maar we moeten de strijd  tegen de vooroordelen winnen.

Lees ook: De Kus van Obama en Amerikaanse homofoben zowel in Afrika als Rusland actief

MNM-dj Bert Beauprez heeft zijn coming-out gedaan.  Via de media. Net zoals Will Ferdy in 1970.  De reacties waren overwegend positief. Maar dat durfde hij – net zoals zijn illustere voorganger – niet eens hopen.

“Dit ging veel reacties opleveren en of dat goeie of slechte zouden zijn kon ik echt niet inschatten” zei hij in Reyers Laat. Het heeft Bert vijf jaar gekost alvorens hij het aan zijn ouders vertelde.  Hij noemt zichzelf een ‘stoem kieken’ omdat hij zo lang heeft gezwegen. Maar hij wil vooral mensen inspireren om niet dezelfde fout te maken.

Lange weg af te leggen

Hij kwam zijn coming-out toelichten in de talkshow Reyers Laat op woensdag 18 september. Zaten mee aan tafel: artiest Jan De Cock, policitus Bart De Wever, journalist Marc Van de Looverbosch en moderator Lieven Van Gils.  Het had een mooi gesprek kunnen worden over hoe langzaam de dingen erop vooruit gaan: bijna een halve eeuw na de coming-out van Will Ferdy blijkt het voor de BV’s – en in het verlengde voor iedere holebi –  van vandaag nog altijd wikken en wegen of en wanneer  ze uit de kast komen.  Het zet je aan het denken over het werk dat je in de holebi- en transgenderbeweging doet en over de hardnekkigheid van homofobie, ook in je  eigen hoofd. Of om het met een quote uit de nieuwe brochure Recht op Liefde te zeggen: “hoe wijdverspreid vooroordelen, discriminatie en ongelijke behandeling van holebi’s en transgenders blijven bestaan, en de lange weg die nog af te leggen is vooraleer seksuele diversiteit volledig maatschappelijk aanvaard is.” Maar dat was naast Bart De Wever gerekend. Hij zal het gesprek een islamofobe wending geven en in functie daarvan andere sprekers twee keer onderbreken.

Na het verhaal van Bert ontspint zich onderstaande discussie.

Bart De Wever: “Ik ben er nogal optimistisch over. Ik denk dat Vlaanderen anno 2013 er klaar mee is. Homoseksualiteit is een normaal gegeven en dat is heel breed aanvaard. Al hebben we bepaalde tegenbewegingen in onze samenleving – zeker in onze steden –  die we toch moeten duiden als problematisch.” De toon is gezet. ‘Wij, Vlamingen’ hebben geen problemen meer met homoseksualiteit.  Eigenlijk herhaalt hij hier wat hij reeds schreef in zijn column die in 2006 verscheen.  Als er nog problemen zijn worden ze veroorzaakt door de islam. Op de vraag van Lieven Van Gils wat hij precies bedoelt antwoordt De Wever met het gezicht van een betrapte misdienaar: “Ik ga hier misschien veel moeilijkheden mee krijgen, maar je ziet heel duidelijk dat bij de moslimjongeren er een herislamisering bezig is sedert de jaren ’80 in een veel radicalere en rechtlijniger islam en dat de afwijzing van homoseksualiteit daar toeneemt in plaats van afneemt. Het is bijna apartheid: de hele samenleving gaat naar aanvaarding en zij gaan naar verwerping. Gaybashing komt op in mijn stad. Ik zie dat heel duidelijk.  We hebben zelfs in een nieuw meerjarenplan  een convenant met het Roze Huis om aan sensibilisering bij de moslims te gaan doen en bij het zonaal veiligheidsplan van de politie heb ik gaybashing als aandachtspunt gegeven. Dat neemt hand over hand toe.”

Apartheid????

Interessant hier is dat De Wever het begrip  Apartheid gebruikt.  Dat is een vorm van racisme die we kennen uit de geschiedenis van Zuid-Afrika.  Het apartheidsregime beschouwde de zwarte Zuid-Afrikanen als tweederangsburgers. Dat was niet iets waar ze zelf voor kozen, maar wat hen was opgelegd door een witte minderheid.  Het woord is in deze context dus absoluut niet op zijn plaats. Bart De Wever geeft er een nieuwe betekenis aan: apartheid is vanaf nu een zelfgekozen vorm van isolement waarin moslims blijkbaar wensen te leven. Dat is klinkklare nonsens.

“Gaybashing komt op in mijn stad” zegt De Wever, meer nog: “neemt hand over hand toe”. Uiteraard worden we verondersteld de gedachtegang te volgen en in onze fantasie een legertje moslims te zien die, vanuit een zelfgekozen getto, homo’s te lijf gaan.

Bart De Wever kan ons echter onmiddellijk gerust stellen: de politie is gealarmeerd en het Roze Huis is ingeschakeld. De LHBT-beweging, met name het Roze Huis, krijgt meteen een duidelijke rol toebedeeld: zij moeten ‘sensibiliseren‘.  Hetzelfde is met zoveel woorden gezegd door Liesbeth Homans toen ze bekendmaakte dat het Roze Huis een beetje meer geld van de stad krijgt dan vroeger. Het is dus niet aan het Roze Huis om haar eigen prioriteiten te bepalen en democratisch te discussiëren over wat ze met het geld gaan doen. Dat hebben Homans en De  Wever al gedaan.  Tegelijkertijd worden de organisaties die met allochtonen werken financieel drooggelegd door het Antwerpse stadsbestuur.  Dat zal de samenwerking met die organisaties rond het thema zwaar bemoeilijken. Bovendien wordt het elke dag duidelijker dat homo- en transfoob geweld onderdeel zijn van een veel breder plaatje: agressie en geweld zullen toenemen zolang de economische crisis elke dag meer mensen in de onzekerheid en de armoede duwt.  Treinbegeleiders weten daar intussen al evenveel over dan holebi’s en lesbiennes. Het Roze Huis wordt dus in het keurslijf ‘wij versus zij’ gedwongen. Dat is het gevaarlijkste wat een emancipatiebeweging kan overkomen.

Jan De Cock en Bert Beauprez voelen de bui hangen en proberen correcties aan te brengen. Jan De Cock: “Ik denk dat meneer De Wever een punt heeft maar het is niet alleen in die groep: de extremisering zit in alle lagen van de bevolking en zit vooral in verschillende types gemeenschappen en maatschappijen.  (…) Blanke jongeren gaan ook kinderen neerschieten, denk maar aan Columbine. Het is zeker geen islamprobleem.” Bert Beauprez voegt daaraan toe: “Ik zat bijvoorbeeld in een school in De Panne. Er was nogal een machocultuur in die school, maar in elke school hangt wel zo’n cultuur. Als er dan iemand ‘homo’ tegen je roept, ook al is dat grappig bedoelt, dan komt dat voor U duizend keer harder aan omdat ze dat niet weten natuurlijk.” De Panne is niet meteen een stad met een grote moslimpopulatie.

Bart De Wever is niet onder de indruk en gaat ongestoord verder: “Ik denk eerlijk gezegd dat iedereen die onder adolescenten uit de band springt wordt neergesabeld. Dat is eigen aan jongvolwassen mannen vooral. Maar in het volwassen Vlaanderen… als ik vandaag naar een familiefeest ga, daar zit een lesbisch koppel, daar zitten homo’s aan tafel… In mijn partij (wij zijn geen linkse partij) … Ik heb homo’s in het parlement, de gemeenteraad en echt… ‘We don’t care’.  Daar zijn we echt voorbij. “

Het is de tweede keer dat ‘Vlaanderen‘ genoemd wordt en dan nog  in een typisch ‘Vlaamse‘ context: het familiefeestje. Dat ideaalbeeld moet er worden ingepeperd. Dat een homokoppel in een Aalsters café door twee volbloed-Vlamingen  (foto) – die zonder twijfel ook op familiefeestjes komen – in mekaar werd getimmerd blijft uiteraard buiten beeld, net als de controverse die de deelname van enkele tientallen NVA’ers aan de pride, waar een NVA’er letterlijk schreef:  “Gelieve geen reclame meer te maken met jullie roze afwijking!”  De man verklaart lid te zijn geworden an de NVA  “Om te helpen bouwen aan een betere toekomst met hogere normen en waarden!”

Marc Van de L
ooverbosch probeert het ook eens: “Wat mij wel verbaast is  – ik spreek dan vooral over die groepen in de bevolking met vooral een heel mannelijke cultuur die zeer star is want het gaat niet alleen over homo’s maar ook tegen vrouwen (De Wever: ‘absoluut’) . Kijk naar de invoering van het homohuwelijk in Frankrijk nog recent – Neem ook de VS waar hysterische toestanden …”

Hier onderbreekt Bart De Wever voor de tweede keer:  “Maar hoe snel dat je daar bijna voorbij bent… Hier was ook een beetje debat rond het homohuwelijk. Nu bestaat dat tien jaar. Wie maalt daar nog om?  Het gaat allemaal ongelooflijk snel. Maar er is een groep – waarvan men vroeger dacht: men is nog niet in kennis met de verlichting – waarvan ik vandaag durf zeggen: men weet het wel maar men verwerpt de verlichting.  Men kent ze wel maar men wil ze gewoon niet.  Men wijst een heel aantal waarden – die voor ons heel normaal zijn geworden –  gewoon af. Er is een tegenbeweging bezig en dat moeten we onder ogen zien. Je ziet die radicalisering en je ziet de uitingen daarvan en dat neemt toe.”

Bart De Wever legt nu het verband tussen de eerder aangehaalde ‘tegenbeweging‘ en de moslims die problemen zouden hebben met ‘De Verlichting’.  Niet zo maar problemen, maar willens nillens. Bovendien gebruikt hij nog eens dat bedreigende woord ‘radicalisering‘ waarvan de uitingen toenemen. De invoering van het homohuwelijk daarentegen verliep volgens hem bijn als een fluitje van een cent: “Wie maalt daar nog om?” Dat de openstelling van het huwelijk in dit land tientallen jaren van strijd en een titanengevecht tegen rechts heeft gekost zijn we uiteraard ook al lang vergeten. Dat was “een beetje debat”.  De Wever weet wanneer hij iemand moet onderbreken: het is niet de bedoeling om de homofobie van niet-moslims in het gesprek te brengen. Nochtans is de (vaak gewelddadige) oppositie (foto) in Frankrijk tegen de openstelling van het huwelijk zeer relevant. Die beweging werd immers gedragen door partijen die om het zacht uit te drukken in dezelfde richting als de NVA denken en het aandeel van moslims in die beweging was marginaal. De Kameroenese actviste Alice Nkom wees er toen op dat wat in Frankrijk aan het gebeuren was zelfs negatieve gevolgen kon hebben voor de situatie van holebi’s en transgenders in haar land.

Bart De Wever is een deel van het probleem

Toeval of niet, de dag dat Bart De Wever ons mocht waarschuwen tegen het grote moslimgevaar werd in Brussel een handleiding voorgesteld waarin methodes worden aangereikt om seksuele diversiteit bespreekbaar te maken binnen etnisch-culturele minderheden. De visie van waaruit de samenstellers van deze handleiding vertrekt staat haaks op wat de NVA daarover vertelt. Bovendien brengt het discours van de NVA en andere islamofobe stromingen (NVA-gemeenteraadslid Martijn Van Esbroeck weigert zelfs om islamofobie als probleem te erkennen) grote schade toe aan homoseksuele moslims. In de brochure Recht op Liefde merken de auteurs op: “We stellen vast dat de wijze waarop over islam en etnisch-culturele minderheden in relatie tot homoseksualiteit gesproken wordt bol staat van de veralgemeningen en stereotypen die nauwelijks ruimte laten aan nuance en de werkelijkheid te vaak geweld aandoen. Dergelijke problematische beeldvorming heeft bovendien ingrijpende gevolgen. Zij is niet alleen olie op het vuur van een voortschrijdende problematisering van moslims in onze samenleving, maar biedt tevens een slechte grond om holebi’s binnen etnisch-culturele minderheden op een goede manier te begeleiden of ondersteunen. We komen in onze werking bijvoorbeeld regelmatig holebi’s met een moslimachtergrond tegen die verder in de problemen terechtkwamen nadat ze aanklopten bij sociale diensten en daar advies kregen dat niet alleen misvormd was door de stereotypen en veralgemeningen over hoe hun leven eruit zou zien, maar ook ronduit schadelijk voor hun specifieke situatie en noden was. Het vernauwen van de discussie over homofobie tot een specifieke bevolkingsgroep komt de strijd voor een brede samenleving zonder discriminatie, waarin de specifieke trajecten van etnisch-culturele holebi’s de ondersteuning krijgen die ze nodig hebben, allesbehalve ten goede.”

Met andere woorden: Bart De Wever dwingt het Roze Huis om het ‘probleem‘ van homofobie bij moslims op te lossen, maar is zelf een deel van dat probleem. Hij vergiftigt niet alleen de holebi- en transgendergemeenschap met islamofobie, hij zet ook het geluk van holebi’s en transgenders met een moslimachtergrond op de helling. 

Op woensdag 18 september werd in Brussel de handleiding Recht op Liefde – Seksuele diversiteit bespreekbaar maken binnen etnisch-culturele minderheden – voorgesteld.  Na het samenstellen van de brochure formuleerden de makers een aantal conclusies.

België heeft zich de afgelopen decennia weten profileren als een van de meest vooruitstrevende landen ter wereld op het vlak van gelijke rechten voor mensen met verschillende seksuele oriëntaties. In 2003 werd het huwelijk wettelijk opengesteld voor mensen van hetzelfde geslacht. Sinds 2006 kunnen koppels van hetzelfde geslacht kinderen adopteren. Publieke figuren inclusief politici komen steeds meer openlijk uit voor hun seksuele geaardheid, ook als die afwijkt van de heteronorm. ‘Coming-out’ en ‘Gender Bending’ worden door de entertainmentbranche, de digitale media en ook de modewereld op een steeds ostentatiever manier gesteund. In een recent rapport van de Europese afdeling van de International Lesbian, Gay, Bisexual, Trans and Intersex Association, behaalde België zelfs een tweede plaats op vriendelijkheid voor holebi’s.

Maar een ‘topscore’ van slechts 67% geeft tevens aan hoe wijdverspreid vooroordelen, discriminatie en ongelijke behandeling van holebi’s en transgenders blijven bestaan, en wijst op de lange weg die nog af te leggen is vooraleer seksuele diversiteit volledig maatschappelijk aanvaard is.

Gaybashing

Recente gevallen van homo- en transfoob geweld, die in de media veel stof deden opwaaien, illustreren dit punt. In 2011 deed Kris D. publiekelijk zijn relaas over hoe hij en zijn vriend door Noord-Afrikaanse mannen werden aangevallen omwille van hun seksuele geaardheid. Op 18 januari 2012 bracht Outrage een app uit voor smartphones die gekende locaties van ‘gaybashing’ (fysiek en verbale agressie ten aanzien van homoseksuelen) in kaart brengt. De moord op Ihsane Jarfi in april 2012, een homoseksuele Luikenaar van Marokkaanse origine, werd omschreven en geregistreerd als de eerste homofobe moord in de Belgische geschiedenis.

Transfobie

Een recente studie van het Instituut voor Gelijkheid van Vrouwen en Mannen bracht transfoob  geweld in België in kaart: zo’n 80% van transgenderpersonen hebben in hun levensloop geweld ervaren omwille van hun genderidenditeit. 33% hebben seksueel geweld ervaren, 25% fysiek geweld en 80% verbaal of psychologisch geweld. Dit geweld, of beter, de zichtbaarheid van dit geweld gaf aanleiding tot het opstarten van sensibiliseringscampagnes om de bewustwording rond homofobie te stimuleren, om slachtoffers aan te moedigen elke vorm van discriminatie te melden en de instanties erop te wijzen dat ze haatmisdrijven beter moeten registreren. Er zijn actieplannen voorgesteld over gender en seksuele diversiteit in het onderwijs en het tegengaan van homofoob en transfoob geweld.

‘Etnicisering’  afwijzen

Opvallend in de recente discussie rond homofobie, is de wijze waarop etniciteit in de schijnwerpers komt te staan in het debat. Zo worden bepaalde etnisch-culturele en religieuze bevolkingsgroepen – en met name moslims – geviseerd als daders van seksuele discriminatie en homofoob geweld. Het feit dat het merendeel van de moordenaars van Ihsane Jarfi tot de etnische meerderheid behoorden leek weinig aan die beeldvorming te veranderen. Daarnaast verwonderden de media zich erover dat Ihsane ‘aanvaard zou zijn’ binnen zijn familie of de moslimgemeenschap. Het achterliggende idee in dergelijke beeldvorming is dat traditionele en religieuze opvattingen over seksuele diversiteit de ‘oorzaak’ zijn van homofoob geweld.

Hoewel er slechts beperkt onderzoek beschikbaar is over homofobie in ons land, wijst een veelbesproken recente studie over homofobie bij jongeren tussen de 18 en 21 jaar, dat homofobie bij de jongerenpopulatie in het algemeen daalt, maar dat er een significante groep is, jonge moslimjongens, waarbij deze stijgt.  Een blik op het publieke debat van de laatste jaren toont ons dat homofobie hoe langer hoe meer gezien wordt als een probleem van specifieke etnische en religieuze minderheden. Vooral bevolkingsgroepen met roots in de Magreb of in het Midden-Oosten en moslims worden hierbij geviseerd. Deze trend beperkt zich niet alleen tot België, maar maakt deel uit van een meer globale tendens.

Vanuit het werk van Ella vzw en Merhaba vzw op het kruispunt van etniciteit enerzijds en gender en seksualiteit anderzijds, stellen wij deze ‘etnicisering’ van de kwestie van seksuele diversiteit in vraag. We doen dit vanuit verschillende motieven.

Stereotypen brengen schade toe

Ten eerste, we stellen vast dat de wijze waarop over islam en etnisch-culturele minderheden in relatie tot homoseksualiteit gesproken wordt bol staat van de veralgemeningen en stereotypen die nauwelijks ruimte laten aan nuance en de werkelijkheid te vaak geweld aandoen. Dergelijke problematische beeldvorming heeft bovendien ingrijpende gevolgen. Zij is niet alleen olie op het vuur van een voortschrijdende problematisering van moslims in onze samenleving, maar biedt tevens een slechte grond om holebi’s binnen etnisch-culturele minderheden op een goede manier te begeleiden of ondersteunen.  We komen in onze werking bijvoorbeeld regelmatig holebi’s met een moslimachtergrond tegen die verder in de problemen terechtkwamen nadat ze aanklopten bij sociale diensten en daar advies kregen dat niet alleen misvormd was door de stereotypen en veralgemeningen over hoe hun leven eruit zou zien, maar ook ronduit schadelijk voor hun specifieke situatie en noden was. Het vernauwen van de discussie over homofobie tot een specifieke bevolkingsgroep komt de strijd voor een brede samenleving zonder discriminatie, waarin de specifieke trajecten van etnisch-culturele holebi’s de ondersteuning krijgen die ze nodig hebben, allesbehalve ten goede.

Homofobie binnen de meerderheid

Ten tweede: we moeten vaststellen dat de ‘etnicisering’ van de kwestie van homoseksualiteit nog op een andere manier de strijd voor aanvaarding van seksuele diversiteit ondermijnt. Door homofobie op een specifieke bevolkingsgroep te projecteren, blijven de mechanismen van homofobie binnen de etnische meerderheid buiten schot. Dit gaat gepaard met impliciete en soms ook expliciete suggestie dat homofobie in de bredere samenleving (zo goed als) geen probleem meer zou zijn.

Een dergelijk uitgangspunt maakt het nog moeilijker om de bestaande homofobie in die bredere samenleving te bestrijden, en creëert vrijplaatsen waarbinnen homofobie ongestoord kan groeien, zonder dat we een cognitieve grip krijgen op de problematiek of adequate middelen ontwikkelen om die homofobie in te dijken. De massale straatprotesten in Frankrijk tegen de openstelling van het huwelijk voor mensen van hetzelfde geslacht, door voornamelijk leden van de etnische en religieuze meerderheidsgroep, tonen aan dat geen enkele groep een patent heeft op onverdraagzaamheid voor diversiteit. Maar meer nog, dergelijke protesten en stemmen worden letterlijk en dus onbeheersbaar als we homofobie als een probleem van etnische minderheden gaan kaderen.

‘Seksuele diversiteit’ betekent effectief diversiteit

Het staat buiten kijf dat homofobie moet bestreden worden en dat er meer ademruimte gemaakt moet worden voor seksuele diversiteit. Dat is een belangrijk uitgangspunt van deze handleiding. Maar het staat eveneens buiten kijf dat er verschillen bestaan in de beleving van en de omgang met seksuele diversiteit die verbonden kunnen worden aan een veelheid van factoren zoals opvoeding, scholingsgraad, socio-economische status, etnische en culturele afkomst en ervaringen van maatschappelijke integratie, aanvaarding en uitsluiting.

‘Seksuele diversiteit’ betekent effectief diversiteit, en dus ook het bestaan van verschillende manieren om niet-heteronormatieve levens uit te bouwen en verschillende manieren om met seksualiteit om te gaan.

Vanuit dit inzicht, voorbij simplistische stereotypering, averechtse stigmatisering en het bieden van pasklare antwoorden of oplossingen, biedt deze handleiding een instrument om seksuele oriëntatie en genderidentiteit in etnisch-culturele minderheidsgroepen bespreekbaar te maken.

Over de handleiding

Dit instrument onderscheidt zich op minstens drie vlakken van reeds bestaande methodieken die gericht zijn op de aanvaarding van seksuele diversiteit.

Ten eerste, zoals reeds uitgebreid benadrukt, staat het kruispuntdenken centraal in onze benadering. Ten tweede stelt deze handleiding kaders en ervaringen van etnisch-culturele minderheden wat betreft relatievorming en seksualiteit centraal. En ten derde engageert de handleiding zich uitdrukkelijk met de kwestie van religie.

Deze handleiding geeft geen kant- en klare oplossing, maar biedt wel een aantal degelijke referentiekaders en pistes om dit proces te begeleiden. De slaagkansen van het emancipatieproces dat deze handleiding wil bevorderen hangen uiteraard af van de mate waarin de  trainer vertrouwen weet op te bouwen in de groep en een groepsdynamiek in goede banen weet te leiden, alsook de mate waarin de deelnemers aan een vorming bereid zijn zich met de groep te engageren en diepgewortelde ideeën in vraag willen stellen. Maar de factoren die dit proces bevorderen of verhinderen blijven niet beperkt tot het niveau van een concrete vorming, of dynamieken binnen etnisch-culturele minderheden. We moeten vaststellen dat de maatschappelijke context, waarin etnisch-culturele minderheden keer op keer verantwoordelijk gemaakt worden voor de heersende homofobie in contrast met de manier waarop de etnische meerderheid zich graag als homotolerant profileert, hier tevens een grote rol speelt. Deze handleiding richt zich in eerste instantie op etnisch-culturele minderheidsgroepen, maar er is dus tevens een proces te doorlopen, en verantwoordelijkheid te nemen, aan de kant van de etnisch-culturele meerderheid.

Het is, tot slot, belangrijk om voor ogen te houden dat mentaliteitswijzigingen nooit gerealiseerd worden in een dag. Noties van seksualiteit, intieme relaties of liefde zijn bij ons allen diepgeworteld. Ze maken deel uit van bredere complexe culturele contexten van opvattingen, normen, waarden en betekenissen die we met de paplepel ingelepeld kregen, en ze zijn deel geworden van hoe we onze identiteit en lichamelijkheid begrijpen en ervaren. Verandering op dit vlak betekent noodzakelijkerwijs een (langzaam) proces, een langer traject dat stapsgewijs begonnen en verdergezet wordt.

De illustraties in deze handleiding werden verzorgd door Zologie. Tussentitels en links heb ik zelf aangebracht.

De brochure bestellen kan via Ella vzw of Merhaba vzw

De Kiss In komt terug in de mode. Het was één van de drukst bijgewoonde acties sedert jaren in Antwerpen op 9 augustus aan het Russische consulaat(foto).  Op 8 september werd dit nog eens herhaald in Brussel naar aanleiding van een internationale oproep die werd opgevolgd in in tientallen steden.

“Sommige Europese landen legaliseren het homohuwelijk, maar de Europeanen sterven uit (…) en uit homohuwelijken komen geen kinderen voort. Heteroseksuele koppels moeten deze bevolkingsafname tegengaan. Laat ons onze eigen keuze maken, zoals wij geschikt achten voor ons land.” Gevleugelde woorden van de Russische president Vladimir Poetin in de Volkskrant.

De wereldwijde protesten tegen het mishandelen en discrimineren van holebi’s in Rusland waren niet weg te branden uit de (sociale) media en zo hoort het ook. Actie tegen homo- en transfobie is een internationale bezigheid geworden. Het kan ook moeilijk anders: een land waar holebi’s en transgenders ongestoord hun leven kunnen leiden bestaat vooralsnog niet. De focus die de voorbije weken op Rusland lag had ook een ranzig kantje: een zekere Obama kon het niet laten om oude rekeningen te vereffenen met Rusland.

De Amerikaanse droom…

Russische activisten hadden de ‘eer‘ om hem te ontmoeten tijdens G20-top in St. Petersburg. Daar hing Obama de sociale jongen uit: “Ik ben zeer trots op hun werk” verklaarde hij achteraf. “Een deel van goed bestuur is dat we ruimte creëren voor de burgermaatschappij”. Hij schoot bijna vol toen hij opmerkte veel gemeen te hebben met de activisten: “Ik ben begonnen als organisator van gemeenschappen, wat we tegenwoordig een internationale NGO zouden kunnen noemen. Ik werd verkozen omdat ik mensen organiseerde aan de basis.” Een straathoekwerker die het tot president brengt, het is eens wat anders dan een krantenverkoper die miljonair wordt.  De mythe van de Amerikaanse droom in een nieuwe kleedje.

… en de realiteit

De rechten van holebi’s en transgenders interesseren Obama nauwelijks. Mensenrechten evenmin.  In Rusland komt het hem goed uit om ze uit te spelen tegen wie de politiek van de VS niet klakkeloos wenst te volgen. Obama was razend toen de voortvluchtige Amerikaanse computerspecialist en klokkenluider Edward Snowden asiel kreeg in Rusland. Wie beschermde hier de mensenrechten? Alvast niet Obama. De toorn van de Amerikaanse president was te begrijpen. Snowden lekte geheime documenten van de Amerikaanse inlichtingendienst NSA. Daaruit blijkt dat die op grote schaal internetberichten en telefoontjes onderschept. 

‘Geen vlag is groot genoeg’

Terwijl Snowden uit de klauwen van de VS kon blijven verging het  de 25-jarige ex-soldaat Bradley Manning veel minder goed. Hij werd ertoe veroordeeld om na zijn onthullingen weg te rotten in een Amerikaanse gevangenis.  In de brief waarin hij gratie vraagt schrijft Manning: “Als er onschuldige burgers gedood werden, kozen we ervoor om ons te verbergen achter de sluier van nationale veiligheid en geheime informatie, eerder dan verantwoordelijkheid op te nemen voor onze daden. En dit om geen publieke verantwoording te moeten afleggen” De klokkenluider schotelt Obama in zijn brief ook een citaat van activist Howard Zinn voor: “Er is geen vlag groot genoeg om de schaamte van de dood van onschuldige mensen te verbergen.” De jongeman in dit T-shirt beseft het allicht niet, maar de Amerikaanse vlag die erop staat is wellicht het meest gehate (en verbrande) symbool ter wereld.  De voorbije decennia hebben de VS tientallen landen gebombardeerd of er staatsgrepen uitgelokt. Tegenwoordig beschikken ze over een spionagenetwerk waarbij zelfs geregistreerd wordt wanneer je dit artikel deelt op Facebook.  Lang voor Bin Laden het terrorisme uitvond beschikte Amerika reeds over een wapenarsenaal waarmee ze de gehele wereld kunnen controleren, inclusief chemisch en nucleair wapentuig.  Deze supermacht beschikt over alle middelen (check out hun arsenaal aan wapentuig, het grootste van de wereld) om hun wil aan de rest  van de wereld op te leggen. Het organiseren van het verzet daartegen is zeer belangrijk. De VS heeft immers nog geen enkel land ter wereld de democratie gebracht. Het aantal oorlogsmisdaden en dictaturen dat ze aan de wereld hebben opgelegd of geprobeerd op te leggen is daarentegen is gigantisch.

‘Stel ik de verkeerde vragen?’

Manning vroeg niet alleen gratie, hij kwam ook nog eens uit de kast als transgender. Bradley (foto onderaan) noemt zich vanaf nu Chelsea en richt de schijnwerpers op de gebrekkige transgenderrechten in haar land. Aan moed en doorzettingsvermogen ontbreekt het haar alvast niet.  Een transgevangene kan in de VS geen transitie ondergaan, aldus de woordvoerster van de militaire gevangenis.  Al zijn er intussen processen aan het lopen om daar verandering in te brengen. Het ontlokte bij çavariawoordvoerder Yves Aerts dit commentaar: “Obama geeft kritiek op Ruslands homofobe wetgeving (en de inperking van je recht op expressie). Mooi. En wat met de transgenderrechten in de USA (en de inperking van je recht op expressie)? Of stel ik de verkeerde vragen?”

Homofobie in de VS

Dit kaartje geeft niet echt een rooskleurig beeld van de
holebi- en transgenderrechten in de VS. Bovendien is het een zeer crimineel land.  Volgens The Economist van 15 augustus telt  de VS 5 procent van de wereldbevolking en 25 procent van alle gevangenen. Geen enkel land ter wereld heeft in verhouding tot zijn bevolking zoveel gevangenen. Zoveel slechte mensen in de VS? Ik denk het niet. De economische situatie is daar zo slecht dat werkloosheid, sociale uitsluiting en criminaliteit er hand in hand gaan. 

Barak – ‘God Bless America’ – Obama wordt tegenwoordig nogal eens de hemel ingeprezen omdat hij het opneemt voor holebi’s en transgenders. Dat is niet helemaal onjuist, maar om nu te zeggen dat de VS aan de wereld op dat vlak lessen te geven heeft is overdreven. Als je als homo geboren bent in een staat als Texas kan je maar beter migreren naar een ander stuk van de VS. Sommige gruwelverhalen uit de VS moeten niet onderdoen voor wat je tegenwoordig over Rusland hoort.  Een homokoppel uit Portland zat hand in hand in de vliegveld shuttle-bus in Albuquerque, New Mexico waar ze aan de Gaypride wilden deelnemen. Ze werden door de chauffeur prompt gesommeerd… om helemaal achteraan in de bus te gaan zitten. Een incident dat doet denken aan het racisme in de VS zoals we dat uit de jaren 1950-1960 kennen. Toen waren er zelfs wetten die zwarten verplichtten om achteraan in de bus plaats te nemen. In Chicago werd onlangs een lesbisch koppel (foto) toegetakeld door 10 mannen. Harde feiten die momenteel ondergesneeuwd raken door de berichten uit Rusland.

Ga er dan niet wonen

Je hoeft uiteraard niet in Rusland of in de VS te gaan wonen. Veel erger is dat de VS – via haar extreme religieuze sektes – probeert homofobie (en aanverwante thema’s zoals het verbod op abortus) uit te voeren naar het buitenland, met name naar Afrika.  Het standaardwerk waarin dit fenomeen wordt blootgelegd is Globalizing the Culture Wars, een brochure van Kapya Kaoma waarin de samenwerking tussen Amerikaanse conservatieven en Afrikaanse kerken grondig wordt beschreven. Het gaat over het uitwisselen van informatie, het financieel ondersteunen van Afrikaanse religieuzen door Amerikaanse organisaties.  Toen dit rapport in 2009 uitkwam was het ook voor vele activisten in de VS een revelatie. In de inleiding lezen we: “Net zoals de VS en andere landen uit het Noorden hun chemische en farmaceutische afval dumpen in landen van de Derde Wereld, exporteren wij nu ook een politiek discours dat in onze eigen samenleving als afval wordt beschouwd.  Amerikaans rechts heeft zichzelf opnieuw op de kaart gezet na een periode waarin ze waren weggehoond als supporters van de koloniale regimes. Ze trekken nu de kaart van de strijd tegen het ‘moreel verval’ in Afrika.”

De ultra-conservatieve religieuze sektes zwermen ongestoord uit in Afrika en hebben de ambitie – en het geld – om daar – samen met de plaatselijke geestelijke leiders – de bevolking op te hitsen tegen holebi’s en transgenders. Alles is immers beter dan een bevolking die in opstand komt tegen haar eigen corrupte leiders of – godbetert – tegen de VS zelf. Obama steekt geen vinger uit om die fanatici terug naar de VS te halen.

In een recent artikel wordt erop gewezen dat wat in het rapport van Kaoma wordt beschreven gewoon verder gaat. Dezelfde rechts-christelijke organisaties die zich verzet hebben tegen de erkenning van same-sex huwelijken in de VS ondersteunen vandaag vergelijkbare campagnes in Kenya, Zimbabwe en Brazilië.

Hebben we Obama nodig voor LHBT-rechten?

Het antwoord daarop is neen. Als we iets in beweging zetten rond onze rechten dan komt dat door onze eigen acties en contacten met bondgenoten. Hoopgevend zijn de positieve reacties van atleten en supporters. Obama en sommige andere politici komen daarop af als vliegen op siroop, als het hen uitkomt tenminste.  De acties rond Rusland geven de juiste richting aan: blijven mobiliseren zoals bij de Kiss Ins en rond de winterspelen. We zullen niemand uit de politieke wereld tegenhouden om onze acties lippendienst te bewijzen maar we zullen er ook blijven op wijzen dat hun agenda niet gelijkloopt met de onze.  Obama moet niet teveel praatjes verkopen in Rusland, hij moet vooral zijn extreem-rechtse christelijke sektes terughalen uit Afrika. Hoeveel Russische LHBT-activisten zouden trouwens weten dat de VS vuil spel speelt in Afrika?Het is niet omdat er vandaag een zwart poppetje in het Witte Huis woont (dat ons enigszins op een andere toon toespreekt dan zijn voorganger)  dat het karakter van de supermacht Amerika veranderd is. Onderstaande vergelijkende tabel over de militaire uitgaven spreekt boekdelen.

 

Scott Lively, een van de evangelisten die Afrika bestookt met homofobie, verheugt zich over de antihomowetten in Rusland.

Het weekblad Humo publiceert deze week een uitgebreid interview met Tom Lanoye  naar aanleiding van zijn nieuwe boek Gelukkige Slaven  waarin hij zijn kritiek op de NVA niet spaart. Dat levert hem heel wat haatmails op.

“Eén op de vier  mails, blogberichten en tweets over mij is flagrant homofoob,” zegt Lanoye. “De Wever zelf mag dan niet homofoob zijn, een belangrijk deel van zijn flamingantische kerkfabriek is dat wél. Of hoe zou hij fijnzinnigheden als ‘Hoe was het toeven in het hol van Elio?’ of ‘Gij zijt geen Antwerpenaar, gij wilt alleen een lul in uw gat’  interpreteren? ’t Is allemaal intimidatie volgens de tweede regel van de conservatieve catechismus: ons tegenspreken zal niet helpen, hou dus maar je mond. In één zin samengevat meldt de digitale knokploeg me voortdurend: ‘Hou je muil, Waalse homo. Soms letterlijk zo.”

Tom Lanoye werd ondermeer zeer populair bij LHBT-jongeren na het verschijnen van Kartonnen Dozen, een roman die over coming-out gaat.

Wat na de verkiezingen?

Op de vraag hoe hij de toekomstige houding van de NVA  ziet in de campagne voor de federale verkiezingen van mei 2014 zegt hij: “t Is nu een samengaan van hoofdzakelijk ondernemers die van links af willen en van flaminganten die van België af willen. Weldra zal daartussen een keuze gemaakt moeten worden.  En dan vind ik, toch een beetje een kenner van de Vlaamse beweging, heel de lijn naar Groot-Brittannië hallucinant. Men gaat David Cameron de hand drukken, Boris Johnson imiteren en Theodore Dalruymple verheerlijken – drie heren die ik nog nooit heb horen pleiten voor het uiteenvallen van hun eigen Verenigd Koninkrijk. Dus kan ik alleen maar concluderen dat men een groot deel van het traditionele flamingantisme aan het lossen is. Ik ben zeer benieuwd waar dat zal eindigen. Ik gok op een rechtse federale regering, en een onafhankelijkheid in het vriesvak.”

Plan Milquet

De vraag die zich – ook in dit scenario – zal blijven stellen is: wat gebeurt er met het plan Milquet, het Interfederaal Actieplan tegen Homofoob en Transfoob Geweld dat naar aanleiding van de berichtgeving over homofoob geweld werd geschreven door de regering Di Rupo maar nog verre van uitgevoerd is?  Dat plan moet in elk geval worden opgenomen in het regeerakkoord van de nieuwe regering(en).

Tom Lanoye is, samen met Jeroen Olyslaegers, te gast op het jaarlijkse ManiFiesta.

Lees ook: Een Roze Bom onder de NVA?

Is dit logo de voorbode van de nakende implosie van de NVA? Piet De Bruyn, het gezicht van wat intussen de ‘roze fractie’ in de NVA is gaan heten, krijgt voor een tweede keer de volle laag van NVA’er Stephane Rummens die staalhard beweert: een roze fractie betekent het einde van de NVA. Het zal zo’n vaart niet lopen, maar de controverse is er wel degelijk.

In een vorig artikel legde ik een conflict bloot tussen wat ik toen de ‘ADDD’ers’ noemde (naar hun vervorming van de NVA-slogan ‘Denken, Durven, Doen’). Kort samengevat:  Rummens gooit een knuppel in het hoenderhok met volgende uitroep: “Sedert wanneer heeft de N-VA een ‘roze fractie’? Als die echt zou bestaan: meteen ontbinden aub!”  Hij noemt het bestaan ervan een fout van de partijtop. Een en ander is te volgen in een thread op de mediapagina van Rummens.

Waarom ontketent Rummens  juist nu zoveel drama?  Zoals iemand anders opmerkte: alle partijen (behalve het Vlaams Belang)  hebben openlijke holebi’s  en transgenders in hun rangen en komen daar ook mee naar buiten. Waarom zou dat bij de NVA dan zo’n rampen veroorzaken? En hoe komt het dat Rummens & Co zich nu beginnen te roeren, terwijl er al sedert jaren een delegatie NVA’ers mee loopt in de pride?

Piet De Bruyn: volgend jaar gaan we terug, U toch ook?

De discussie gaat intussen verder. Er komen ook voorstanders van de roze fractie aan het woord maar Rummens reageert met nog méér drama:  “U heeft er niets, helemaal niets van begrepen. En als er een roze fractie bestaat in de N-VA zal ze leiden tot het einde van de N-VA …”  De NVA-deelname aan de Antwerp Pride is een gruwel in de ogen van Rummens:  “Sorry, wie kan zo’n stoet serieus nemen? Stel u voor dat we zo zouden opkomen voor confederalisme, iedereen lacht ons weg, en terecht.” En dan te bedenken dat Piet De Bruyn (foto) in mei van dit jaar nog schreef: “Tot slot nog dit: tot spijt van wie het benijdt; ook volgend jaar zal de N-VA zonder aarzeling en vol overtuiging deelnemen aan de Pride. U toch ook?” Een opmerking die toen bedoeld was om zijn vastberadenheid tegenover een vijandig Brussels publiek te tonen maar die na de uitval van Rummens een heel andere dimensie krijgt.

‘U bent vrij te gaan’

Flip Van Waeyenberghe maakt allusie op het feit dat het Vlaams Belang geen openlijke holebi’s of transgenders in haar rangen duldt en wijst Rummens de uitgang:  “Alle partijen waren aanwezig en N-VA als brede volkspartij hoort hier zeker bij te zijn. Liever een partij zonder gays? U weet ze zitten en u bent vrij te gaan.” De vraag is wie het eerst naar de parking zal worden begeleid: de roze fractie of de NVA’ers die op het standpunt staan dat De Wever al sedert 2006 verdedigt: homo’s blijven maar beter ik de kast want ze hebben eigenlijk geen problemen.

De koudwatervrees van Bart De Wever

Het is duidelijk dat De Wever zijn standpunt rond homoseksualiteit zo laat mogelijk – en met lange tanden – heeft bijgesteld om zijn extreem-rechtse achterban (waarbij niet enkel racisme, maar ook homofobie nog uitgebreid voorkomen, dat merk je als je de  thread analyseert)  zo weinig mogelijk af te stoten. Pas drie jaar geleden, in 2010, verklaart de NVA-voorzitter zich voorstander van het openstelling van het huwelijk: “Ik vond het homohuwelijk eerst geen goed idee. Ik gun homo’s en lesbiennes uiteraard alle rechten van hetero’s, maar moet je dat ook een huwelijk noemen? Ik vond van niet. Maar gesprekken binnen en buiten de partij hebben me op andere gedachten gebracht. Als homo’s die term huwelijk symbolisch belangrijk vinden, moet dat kunnen.” Het was toen hard nodig om het ‘verschil‘ tussen de NVA en het Vlaams Belang in de verf te zetten en er kwamen ook nog eens verkiezingen aan.  Die ‘gesprekken binnen en buiten de partij’  gingen echter niet veel verder dan dat. “Dit zal wel volstaan” moet De Wever  gedacht hebben. Laat ze zich nu maar gedeisd houden. Dat een aantal holebi’s en transgenders na het uiteenvallen van de Volksunie naar de NVA zijn overgestapt is voor Bart De Wever geen probleem, maar dat ze de strijd voor emancipatie samen met de beweging voeren is voor hem géén optie. De NVA dient daar niet voor. De NVA dient voor het splitsen van België en voor het installeren van een neoliberaal beleid in een Vlaamse Natie waar geen plaats is voor trivialiteiten zoals ‘emancipatie‘ van homo’s. Volgens De Wever is dat niet nodig.

‘Condition Humaine’

Dewever schreef in 2006: “Voor Vlamingen van mijn generatie is het meestal een evidentie dat homoseksualiteit tot de condition humaine behoort.” Behalve wat problemen met moslims was er toen volgens De Wever geen vuiltje aan de lucht:  “De emancipatie van de vrouw – toch ook niet echt een favoriet thema van radicaal rechts – maakte de weg vrij om vrouwenrechten te incorporeren in het verhaal over de noodzakelijke verdediging van onze samenleving tegen de godsdienst met de onderdrukkende hoofddoek. De rechten van de homosekuele medemens zullen hetzelfde lot ondergaan.” Met andere woorden: los het ‘islamprobleem‘ op en holebi’s en trangenders leven in een paradijs. Opvallend is ook dat De Wever in die tekst de schijn wekt dat er ook in het Vlaams Belang geen homofobie meer zou zijn. Hij beweert zelfs: “VB’ers pakken intussen al ongegeneerd uit met de onthulling dat er onder de mandatarissen van de partij homo’s zitten”. Op één VB’er na is dat compleet onjuist, maar niet toevallig als je weet dat we in de periode zaten waarin er gedroomd werd van een Forza Flandria met VB en NVA in de hoofdrol.

Mei ’68: De ontaarding van de samenleving

De moderne holebi- en transgenderbeweging zou niet bestaan en ook niet zoveel hebben bereikt zonder de sociale en politieke omwentelingen die men gemakshalve als  ‘mei 68’ omschrijft. Dewever is daar absoluut tegen. In zijn boek over de NVA noteert Ico Maly:

Waar de wet bij de verlichtingsdenkers de basis is voor vrijheid, voor moraliteit en voor een goede samenleving, ziet De Wever er enkel een bedreiging in. Decadentie is het resultaat, niet méér vrijheid of geluk. “De onvermijdelijke opvulling van het vacuüm van de sociale normen door juridische normen kleurt alle facetten van ons samenleven”  aldus De Wever. De sociale normen van de gemeenschap, de sociale controle en het cement van de gemeenschap verdwijnen en hierdoor ontaardt de samenleving. Door de mei 68-generatie verdwijnen de sociale normen, die gebaseerd waren op het christendom, in sneltempo, aldus De Wever. “De sixties zetten immers ook de hakbijl in het gezonde hout van de traditionele samenleving.”  Daardoor zien we “het steeds sneller wegkwijnen van georganiseerde religie in Europa” en ontstaat een “spirituele leegte in Europa.” De morele orde van de oorspronkelijke organische samenleving wordt aangetast door deze uitbreiding van vrijheden en rechten. (…) Hier zien we heel duidelijk de antiverlichtingsvisie van De Wever. Hij beklaagt het verdwijnen van subjectieve, spirituele banden (het verdwijnen van religie als grondslag om de samenleving te organiseren) ten voordele van een objectieve, juridische organisatie van de staat, wat het doel was van de verlichting. De rationaliteit van de wet en de vrijheid die eruit voortvloeit, ziet hij als een groot probleem, niet als een vooruitgang.” (gelezen op blz. 247 in N-VA, Analyse van een politieke ideologie)

Om het in twee woorden te zeggen: de bevrijdende kracht  van de bewegingen van vrouwen, zwarten en homo’s uit de jaren ’60 passen niet in het ‘Vlaanderen’ dat hij in petto heeft.  Als het kon gingen we met z’n allen terug naar de jaren ’50, de periode waarin de homo’s in de kast en de vrouwen aan de haard bleven.  En dat kan, als de NVA in 2014 de verkiezingen wint.  Dat is het plan. En niemand zal dat plan dwarsbomen. Dat vindt Stephane Rummens en de voorzitter zal hem niet tegenspreken.

De Wever waarschuwde in 2006 al tegen ‘gay parades’

Bart De Wever schreef in 2006: “Sommigen vinden het bijvoorbeeld nog altijd een goed idee om hier ‘gay par
ades’ te organiseren. Anderen beseffen, zoals Vlaamsgezinden weten dat de media er steevast de meest extreme en/of troosteloze figuren zullen uitpikken als ze op straat komen, dat zulke optochten precies aanleiding geven om stereotypen over homo’s dik in de verf te zetten.”  Hij is sindsdien niet van gedachte veranderd en dook al die jaren ook nooit op in een NVA-delegatie op de pride.  Intussen hadden een aantal holebi’s in de NVA de boodschap enigszins anders begrepen: ze bleven naar de jaarlijkse pride gaan en Piet De Bruyn profileerde zich als een van de Vlaamse parlementairen die, samen met Jan Roegiers (SP.A) en Johan Verstreken (CD&V)  de zaak van LHBT’s behartigde.  De Bruyn hield zich daarbij aan het partijboekje: toen de berichtgeving over homofoob geweld uitbrak werd de schuld zoals het de NVA past in de schoenen van de ‘allochtone gemeenschap’ geschoven. Emancipatie van holebi’s en transgenders als instrument om racisme en islamofobie te bestrijden en jongeren te criminaliseren. Dat Piet De Bruyn zich daarmee bezig hield was voor de NVA geen probleem.

Maar de tijden veranderen. Het is niet meer voor iedereen zo vanzelfsprekend dat je méér vrijheid voor holebi’s krijgt door het bestrijden van moslims. çavaria organiseerde een congres over homofoob geweld waar de aanwezige NVA’ers heel andere geluiden hoorden. Zowel Naima Charkaoui van het Minderhedenforum als Hassan Jarfi (zie foto, vader van de vermoorde Ihsane Jarfi) brachten daar een getuigenis die het  ‘moslim versus holebi’-verhaal doorprikte.   Beide minderheden hebben elkaar nodig, zo luidde het. çavaria volgt de NVA niet in het wij-zij discours.

Transgenders genezen?

Piet De Bruyn profileert zich intussen verder rond de emancipatie van transgenders. Het Vlaams Parlement zal zich – op initiatief van De Bruyn  – na het parlementair reces –  buigen over een voorstel van resolutie om de maatschappelijke aanvaarding van transgenders te verhogen. Ook hier steigert een deel van de NVA-achterban. Op een debatavond in Gent, georganiseerd door Laurens Himpe van Jong NVA UGent bleek een deel van van de kiezers waarop de NVA rekent, bij monde van KVHV-leider Jan De Backer, helemaal niet zo opgezet met het transgenderfenomeen. Hij vroeg  zich luidop af  of transgenderisme niet behandelbaar is: “Als het een aandoening is, kan je het laten behandelen. Het is goed dat er een wet is dat mensen niet in een opvlieging van geslacht gaan veranderen.”  En hij zij ook nog iets wat menigeen de wenkbrauwen deed fronsen: “Jullie willen aanvaard worden, maar hebben jullie eigen rusthuizen, verenigingen, feesten … Jullie willen gewoon anders zijn. Jullie stigmatiseren jullie zelf.” Of anders gezegd: jullie lokken zelf homofobie en homofoob geweld uit.  Het KVHV organiseerde ook een Juist Geparkeerd Fuif (meer foto’s hier) om het bestaan te hekelen van de Gentse LHBT-jongerengroep Verkeerd Geparkeerd.  Hier vertolkt de KVHV’er een standpunt dat blijkbaar niet zo maar te negeren valt en duidelijk bij een deel van de NVA-kiezers leeft.  Dat deel dat zegt: homo’s moeten zich gedeisd houden: geen eigen verenigingen, geen eigen subcultuur. Ook hier dreigt de NVA stemmen te verliezen aan de (extreem-)rechtse kiezers. Mensen die struikelen over de thema’s die wat moeilijker liggen: jongeren, ‘afwijkend’ gendergedrag, empowerment, de pride… De discussie over seksueel burgerschap gaat duidelijk aan hen voorbij.  Het massale protest tegen de openstelling van het huwelijk in Frankrijk zal een aantal NVA-kaderleden ook niet ontgaan zijn. Dat brengt wel wat meer mensen op de been dat dat handjevol partijleden op een pride.  Misschien haal je op die manier wel méér stemmen binnen dan met het gerommel in de marge van Piet De Bruyn?

Dramaqueen Rummens vertolkt de nervositeit in de partij

Rummens zegt luidop wat velen in de NVA allicht al  langer denken. Totnogtoe kon Piet De Bruyn ongeveer zijn zin doen. In een ‘volkspartij’ moest dat immers kunnen. Maar nu de moeder van alle verkiezingen eraan komt slaat de nervositeit toe. Terwijl men vroeger allicht dacht: “Baat het niet dan schaadt het niet” wordt er nu gecijferd en gepuzzeld. Brengen homoseksuelen ons  stemmen op, of kosten ze ons stemmen?  Zeker omdat grote baas Bart De Wever altijd al een koele minnaar is geweest van de roze fractie in zijn partij. Hij vond het nodig om dat nog eens heel duidelijk te onderstrepen toen hij het over de regenboog-t-shirts had. En laat Piet De Bruyn dan halsstarrig blijven vasthouden aan het paraderen met diezelfde regenboog? Je zou van minder zenuwachtig worden.  We weten niet wat Bart De Wever denkt van deze mini-rel die door Rummens werd ontketend. Maar hij volgt ze ongetwijfeld met veel belangstelling.

Overwinning NVA, goed voor holebi- en transgenderrechten?

Het interne gekibbel in de NVA is één zaak, belangrijker is de uitslag van de verkiezingen. Wat gaat NVA doen met het plan Milquet? Wat als het politiek project van de partij (de splitsing van België, en alle moeilijkheden die daarmee gepaard gaan) door de kiezer wordt gesteund bij de verkiezingen van mei 2014?   Als reactie op de berichtgeving over homofoob geweld schreef de regering Di Rupo een actieplan. Dat plan is het belangrijkste project sedert de openstelling van het huwelijk.  De kans dat het nog wordt gerealiseerd tijdens deze regeerperiode is quasi nihil. Dat is ook niet zo erg, als de volgende regering(en) het in het nieuwe regeerakkoord opnemen en het uitvoeren. Maar wat als de NVA de verkiezingen wint?  Komt er dan een nieuw ‘Vlaams‘ plan, met alle tijdsverlies dat daarmee gepaard zal gaan? Om nog maar te zwijgen van de politieke chaos die zal ontstaan als de NVA erin slaagt om België te laten barsten? Komt dat de rechten van holebi’s en transgenders ten goede? Een vraag voor een volgend artikel.

Mijn vorige artikels over de NVA gelezen? U vindt ze hier.

ADDD (Anders Durven Denken Doen) op de Antwerp Pride van 10 augustus 2013

Hoe gaat het nog met de NVA? Nu de regenboogstorm over Antwerpen is getrokken (De World Outgames, Antwerp Pride…)  zonder al te veel schade aan te richten is het tijd om een tussentijdse evaluatie te maken.

De NVA wil immers de verkiezingen winnen zoals geen enkele partij dat ooit deed. Welke rol spelen holebi’s en transgenders daarin? En hoe lang worden we als dusdanig nog geknuffeld, nu NVA-topvrouw Liesbeth Homans intussen het racisme afdoet als een detail en op die manier deur op een kier ze om andere minderheden te schofferen?

Eerst was er de operatie centjes uitdelen. Het Roze Huis kreeg wat meer centen. Al was dat ook een beetje een vergiftigd geschenk wat Liesbeth Homans verbond er de mondelinge voorwaarde aan dat het centrum het geld dient te gebruiken om  ‘de homofobie bij allochtonen‘ weg te werken. Nu is homofobie een complex fenomeen waarbij het Roze Huis een aantal hefbomen (sociaaleconomische situatie, onderwijs) nauwelijks kan beïnvloeden. Het Roze Huis zal dus de homofobie niet kunnen wegwerken. Daarvoor heb je een beleid nodig op federaal niveau.  Maar intussen kunnen Homans en De Wever overal verkondigen dat ze de beweging geld hadden gegeven. Ook de organisatoren van de World Outgames en van Antwerp Pride kregen wat toegestopt. Probleem opgelost? Waren de holebi’s gepaaid? Helaas moest de grote storm nog uitbreken.

Antwerpen was even het tolerante paradijs

Niet alleen trok het circus van de World Outgames (WOGA) door de stad, er was ook nog een mensenrechtenconferentie, een druk bijgewoonde Kiss-in uit protest tegen de homofobie in Rusland en als klap op de vuurpijl ook nog eens de Antwerp Pride.   Antwerpen zat even onder een grote roze stolp. Onder die stolp kon je even de armoede, de uitsluiting en het racisme vergeten.  De toeristen waren zich  niet eens bewust van die problemen. De speeches van de politici bulkten van ‘multicultureel’, ‘gastvrij’ ‘open’, ‘tolerant’, ‘multicultureel’… en andere lovende adjectieven over Antwerpen.  Over homofoob geweld werd die week zedig gezwegen. Daar melk je geen creditcards mee leeg. Met azijn vang  je geen vliegen.

Bart De Wever op vakantie

Behalve in de binnenstad gingen de World Outgames grotendeels aan Antwerpen voorbij. Behalve dan voor wie het in de media zag. Het was dus opletten geblazen. Bart De Wever, die zijn extreem-rechtse homofobe achterban reeds in  zijn zak had door zijn uitval tegen de regenboog-t-shirts, was op vakantie. Toeval bestaat niet. Het zou voor De Wever echt heel vervelend zijn om de week van de Outgames constant in gezelschap te moeten vertoeven van mensen die te pas en te onpas met de regenboogkleuren kwamen aandraven.  Zo breng je je kiezers enkel in verwarring. Is De Wever nu voor of tegen de janetten?  Daar mag geen twijfel over bestaan: Bart vindt dat de janetten hun plaats moeten kennen en en zich discreet  gedragen. Die uitval tegen regenboogtruitjes van Bart De Wever is duidelijk geen ongelukje geweest. In het juninummer van het ledenblad van de NVA vind je een cartoon die duidelijk voortborduurt op wat De Wever toen gezegd heeft. Twee homo’s komen aan het loket om te trouwen en worden straal genegeerd door Joodse, islamitische en andere gelovige ambtenaren. In de cartoon wordt de uitval van Bart De Wever tegen al wie de ‘neutraliteit‘ aan het loket zou bedreigen er nog eens op speelse wijze ingepeperd.

Iemand moet het doen

Een hele week met honderden holebi’s en transgenders? CD&V’er Philippe Heylen (hier in gesprek met Zizo-hoofredacteur Dennis De Roover tijdens de Kiss-in aan het Russische consulaat) en NVA’er Ludo Van Campenhout mochten dat varkentje wassen. It’s a dirty job, but someone has to do it…   Die arme Philippe Heylen, zelf homo maar al jàààren in de kast (er gaan geruchten dat hij in Zizo zijn coming-out gaat doen binnenkort, we leven immers in een supertolerantie stad?) mocht mee de klappen opvangen. Hij kreeg homofobe mails  “omdat hij Antwerpen promoot als homovriendelijke stad en mee stuwende kracht was achter de World Outgames.” Nu ben je voor sommigen vrij snel een stuwende kracht. Ik hou het er eerder op dat Heylen geen andere keus had. Intussen lachte de Burgemeester dubbel in zijn vuistje: hij hoefde zich niet uit te sloven voor dat decadente volkje en met een beetje geluk zal het de CD&V nog stemmen kosten ook.

ADDD’ers onder vuur

En dan zijn er ook nog de veelgeplaagde holebi’s in de NVA zelf. Tijdens hun aanwezigheid in de optocht tijdens de Belgian Pride in Brussel werden ze voorwaar bekogeld met drankblikjes en halve pakjes friet, wat voor NVA-homo Piet De Bruyn de aanleiding was om daarover een column in Zizo zijn beklag te doen.  Nu is het wat Brussel betreft altijd wel nuttig om voor het ‘eigen volk‘ nog eens goed te onderstrepen dat het hoog tijd wordt dat de NVA in die stad grote kuis moet houden. Er moet toch nu en dan nog iets zijn waarbij ‘echte Vlamingen’ zich als martelaar kunnen profileren?   In Antwerpen werden ze vriendelijker onthaald, er is mij in elk geval geen melding gemaakt van projectielen die in de richting van de 30 NVA’ers vlogen. Zoals gewoonlijk schaarden ze zich in de stoet achter de spandoek ‘ANDERS durven denken doen’ (afgekort: ADDD). De problemen kwamen dit keer achteraf.

Een leerrijke discussie op Facebook

Stephane Rummens is advocaat en NVA’er. Hij houdt zich nuttig bezig met het verzamelen van de (in zijn ogen) relevante tussenkomsten van en over de NVA in de media. De aanwezigheid van de NVA-delegatie op Antwerp Pride was hem niet ontgaan. Hij publiceert het plaatje dat hij in Gazet Van Antwerpen vond. Naast de deftige NVA’ers die anders aan het denken en doen zijn, staat een figuur die dat op haar eigen manier invult.  “Overdadig aangesloten travestieten zijn een vaste waarde op dit soort parades. Shake it, sister!” luidt de losbandige commentaar onder de foto. En dat vlak naast… een foto van de NVA-delegatie. De foto’s vloeien als het ware in mekaar over.

De discussie die daaruit ontstaat op Facebook  is te vergelijken met een cafégesprek na een vergadering: daar wordt meestal méér gezegd dan op de vergadering zelf. Er ontspint zich een debat tussen de voor- en tegenstanders van de NVA-aanwezigheid op de Antwerp Pride en over de zichtbaarheid van holebi’s en transgenders in de NVA. Ik geef U de hoogtepunten, of bekijk de volledige conversatie hier.

Roze ADDD-fractie in NVA ontbinden!

De commentaar van Rummens is categoriek: “Sedert wanneer heeft de N-VA een “roze fractie”? Als die echt zou bestaan : meteen ontbinden aub!”. En verder: “Neen, mandatarissen mogen niet achter elke vlag of spandoek opstappen. En het NVA-logo mag niet op elke spandoek…” Een steek door het hart van Piet De Bruyn, die zo zijn best doet om, drankblikjes of pakjes friet trotserend, op elke pride present  te zijn met een delegatie ADDD’ers. Dat valt blijkbaar niet in de smaak bij iedereen die deze NVA-facebookgroep van commentaar voorziet.  De aanwezigheid van ex-VB’ers in de NVA is trouwens niet voor alle NVA’ers een voorwerp van vreugde.  “Word het Blok gedachtengoed weer wakker Stephane?” vraagt  ADDD’er Paul Van Hoof aan Stephane Rummens.

Laurens Himpe, De NVA-hunk (hier in een toch wel zeer losbandige pose op zijn facebookpagina, kan dat eigenlijk wel?)  die de goegemeente al eerder waarschuwde om niet in de extreem-linkse val van de losbandigheid te trappen, is er tamelijk gerust in: “Deze spandoek is wel door het dagelijks bestuur van N-VA goedgekeurd,” maakt hij zich sterk.  Maar voor Rummens is dat “een dikke fout van het partijbestuur (ook niet de eerste fout van de partijtop …)”.

De rekenkunde van André Vanhaeren

André Vanhaeren steekt zijn ongenoegen evenmin onder stoelen of banken en schakelt de hoofdlettertoets in: “Omdat er enkele kaderleden bij N-VA homo zijn, moet blijkbaar iedereen bij N-VA het daar mee eens zijn. Ik respecteer mensen om hun waardigheid en hun daden, niet omdat ze met pauwenveren in hun gat rondlopen te kakelen en daarvoor aandacht vragen… DOE NORMAAL MENS.” Verder voelt hij zich als deel van de ‘meerderheid’ ferm bedreigd:  “Deze discussie bewijst nogmaals dat een minderheid de meerderheid kan gijzelen. N-VA hoopt tegen 25 mei 2014 de kaap van 40.000 leden te overschrijden. Hoeveel daarvan zijn er homo of Lesbisch? 50, of 60 ? of veel minder. En kijk, bijna 38.000 leden moeten zwijgen of men begraaft hen levend voor het roze ideaal.”  De holebi’s zijn dus, net zoals ‘De Walen’, een soort van vijfde colonne die de NVA binnendringen en de boel verbrodden.

‘Interne democratie geeft problemen’

Op de suggestie of een intern referendum hierover klaarheid kan brengen schiet Vanhaeren helemaal uit zijn sloffen: “Dat is juist het probleem. Men kan als partij wel democratie eisen, maar interne democratie geeft problemen. Zo ook met referenda. Goed voor anderen, maar niet voor ons. Nog niet. Waarom niet? N-VA heeft zich een doel gesteld, en dat is nog lang niet bereikt. Pas als de onafhankelijkheid van Vlaanderen een feit is, kunnen we een referendum organiseren, zonder Belgische invloeden.” Hij doet er nog een schepje bovenop:  “Al deze discussies dienen eigenlijk tot niets. N-VA heeft een doelstelling, en om die doelstelling, de onafhankelijkheid van Vlaanderen, eventueel onderweg een confederatie, moet het doel blijven. Nu zijn er toch mensen bij NVA die van alles erbij gaan sleuren die het doel in gevaar brengen, omdat er daardoor verdeeldheid ontstaat tussen de leden. Wij kunnen gewoonweg niet over alles met elkaar eens zijn. Dat zijn we bij ons thuis zelfs niet. Na de realisatie van ons doel, is democratie op haar plaats. Politiek is nu eenmaal oorlog.”

Die interne democratie komt er dan plots wel na de verkiezingen, met één druk op de knop? Dat maak je enkel de ganzen wijs. De NVA, met een stevige injectie leden van het Vlaams Belang, is niet in staat een democratisch debat te organiseren over de rechten van holebi’s en transgenders. Laat staan dat er een meerderheid gevonden wordt die dat zou willen.

‘Mijn vrouw en ikzelf’

André Vanhaeren wil ook best nog wel aangeven dat hij – als hetero uiteraard – geen ‘problemen‘ heeft met holebi’s. Hij reproduceert de klassieke ‘ik heb niets tegen homo’s maar…’-retoriek:  “En voor de volledigheid, wij, mijn vrouw en ikzelf, al 45 jaar samen en happy, dank u wel, hebben vrienden en vriendinnen die homo en lesbisch zijn. Fantastische mensen die elkaars tong op straat niet opvreten, geen veren in het gat hebben steken en erbij lopen zoals wij… NORMAAL. Zo willen ze ook graag door het leven gaan, en daarom hebben wij hen ook lief. Tevreden??? Overigens, als hetero’s zich als varkens gedragen zeg ik hen dat ook, en walg ik ervan, waarom? Omdat wij mensen zijn.” Filip Vancompernolle (links op de foto neem ik aan)  windt er minder doekjes omheen:  “Gelieve geen reclame meer te maken met jullie roze afwijking!” Op de website van NVA-Zulte schrijft hij: “Ik ben lid van NVA geworden om te helpen bouwen aan een betere toekomst met hogere normen en waarden!” Met roze afwijkingen haal je volgens hem niet de juiste hoogte.

De NVA-normaliteit

Hier is het duidelijk: Vanhaeren volgt onversneden wat zowel het Vlaams Belang als Bart De Wever over holebi’s en transgenders zeggen. De voorzitter schreef in 2006 al dat hij de pride een slecht idee vindt. Het feit dat de NVA zich daar ondanks alles toch vertoont is niet alleen tegen de zin van De Wever.  Vanhaeren zet het woord NORMAAL niet zomaar in hoofdletters: alles wat afwijkt van de (hetero)normaliteit kan voor hem niet en is, om de term van zijn jongere partijgenoot te herhalen, ‘losbandig‘. De poging van Laurens om bij zijn partijgenoten ‘normaal‘ over te komen door zich af te zetten tegen ‘losbandig extreem-links‘ mocht niet baten. Hij krijgt desondanks de wind van voren.  Ook deftige homo’s dienen zich zo onopvallend mogelijk te gedragen en weg te blijven van prides en andere plekken waar men zich als varkens gedraagt, dixit Vanhaeren.

Bart had dus gelijk

Mocht U nog twijfelen aan de bewering dat Bart De Wever bewust is weggebleven, zowel van de Antwerp Pride als van de Belgian Pride, dan hebt U nu misschien begrepen waarom hij dat heeft gedaan. De NVA is een mix van rechts en extreem-rechts.  Bij de verkiezingen van 25 juni 2014 hebben ze een heel smalle manoeuvreerruimte. De andere partijen zullen niet geneigd zijn om op voorhand ook maar één hand (zelfs niet onder tafel) naar de NVA uit te steken. Het enige wat hen rest is zoveel mogelijk kiezers te vriend te houden tot mei volgend jaar. Dat zorgt voor spanningen. De groep rond Piet De Bruyn is immers niet van plan haar positie op te geven. Een andere fractie (die flink van zich begint af te bijten) ziet al dat geflikflooi met de marginaliteit niet zitten en wil holebi’s en transgenders zo snel mogelijk volledig in de marge.

Het verschil tussen NVA en Vlaams Belang verkleint met de dag

Tijdens de Antwerp Pride vorig jaar sprak Martijn Van Esbroeck (toen nog geen gemeenteraadslid voor de NVA, intussen wel) mij aan en pleitte ervoor om voor de NVA te stemmen omdat  zijn partij de enige partij zou zijn die het Vlaams Belang de wind uit de zeilen zou kunnen nemen. Intussen weten we dat de wind wel van zeil veranderd is, maar dat de NVA het programma van het Vlaams Belang op een veel geraffineerder manier zelf aan het uitvoeren is. Al wie naar de marge van de maatschappij wordt geduwd (moslims, steuntrekkers, asielzoekers, mensen het hiv…) hoeft niet op de NVA te rekenen en wie kritiek heeft op dat beleid wordt mee in die marge geduwd. De analyses van Jan Blommaert en Ico Maly tonen dit glashelder aan. Het verschil tussen NVA en Vlaams Belang verkleint met de dag.  Homo’s krijgen langzaam maar zeker de positie van paria’s, zoals ze dat in het Vlaams Belang al lang hebben: zwijg over je geaardheid.

Het plan Milquet: De NVA is er niet klaar voor

Buiten de NVA vraagt men zich dan weer af af hoe ‘homovriendelijk‘ de NVA eigenlijk wel is. Het is immers niet omdat een relatief klein groepje NVA’ers alle pride-manifestaties afschuimt en Piet De Bruyn meewerkt aan parlementaire initiatieven dat de NVA ook echt een beleid wil en kan voeren. De uitspraak van Bart De Wever over de T-shirts was geen uitschuiver, maar een welgemikte zet om zijn homofobe en extreem-rechtse achterban te verzekeren dat hij Vlaanderen niet zal laten verloederen.  Er is vanuit de NVA-top ook nog  geen enkele positieve reactie gekomen op de plannen die Di Rupo en Milquet geschreven hebben naar aanleiding van het homofoob geweld. Plannen die trouwens elke dag dat we dichter bij verkiezingen komen onrealistischer worden, maar die ooit wel de basis moeten vormen voor een beleid op alle niveaus, wat çavaria en de andere koepelorganisaties in België willen.  Dat wordt dus een kluif voor de volgende regering(en). Een positief standpunt over het plan Milquet is dus onmisbaar als de NVA mee wil regeren. Vermits de NVA het land wil splitsen is de kans dat de partij zich alsnog achter deze plannen zet quasi onbestaande. Als de NVA er zou in slagen om België  te doen barsten dan belandt de tekst waarop zoveel hoop rust tussen de brokstukken.

Er is totnutoe maar één partij die geen openlijke holebi-aanwezigheid in haar rangen duldt: het Vlaams Belang. Als je bovenstaande commentaren leest is het blijkbaar ook voor de NVA geen evidentie. Dat is de gedwongen spreidstand van de NVA en het is puur een kwestie van electorale berekening hoe de toekomst van de ADDD’ers er gaat uitzien:  brengen de janetten nog genoeg stemmen op?  De recente uitlatingen van Liesbeth Homans over racisme zijn in een mum te recycleren naar homofobe uitspraken.  De vraag is niet meer of dit ooit gaat gebeuren, maar wanneer.  Jan Blommaert ziet het zo: “De N-VA ontwikkelt zich dus in sneltreinvaart tot een extreemrechtse neoliberale partij. Ze doet dat zowel in sociaaleconomisch opzicht – een extreem neoliberale en elitaire visie op de samenleving – als in relatie tot diversiteit, sociale ongelijkheid en criminaliteit. In tegenstelling tot het Vlaams Belang doet ze dat echter in maatpak en met een air van politieke ernst en scherpe analyse.”

 

Georges Eekhoud (1854-1927) krijgt eindelijk de aandacht die hij verdient. Dank zij het Fonds Suzan Daniel kan je in Antwerpen naar een tentoonstelling over zijn leven en werk, in het kader van de World Outgames.

De programmabrochure die je krijgt bij je bezoek aan de tentoonstelling geeft interessante informatie over zijn werk maar ook over zijn politiek engagement. Ik haal er de relevante passages voor U uit.

Sociale roman over Antwerpen

Eekhoud, een man van driften en passies, verdedigt steeds de artistieke vrijheid en de vrijheid van denken en handelen. Dromend van een superieure mensheid, van een nieuwe, rechtvaardige maatschappij, gekenmerkt door geluk en schoonheid, vindt hij snel aansluiting bij de prille socialistische beweging, dan dan vooral de anarchistische stroming ervan. Vandaar ook zijn medewerking aan bvb. de Université nouvelle in Brussel en aan het blad ‘Le Coq rouge’, dat zich kant tegen dogma’s en regels.  Zijn grote sociale betrokkenheid en uitgesproken afkeer van de burgerij blijken uit een roman als La Nouvelle Carthage (1888), die zich afspeelt in de havenstad Antwerpen.

Tom Lanoye

Uitsluiting en onrechtvaardigheid wekken zijn verontwaardiging op. Eekhoud, die zijn Vlaamse afkomst niet verloochent, ondersteunt als gevolg hiervan de eisen van de Vlaamse Beweging, al is hij tezelfdertijd gehecht aan het unitaire België. Meermaals verwoordt hij zijn verknochtheid aan de volkstaal, ook als literaire taal.  Wat niet in de brochure staat, maar wat ik wel relevant vind is dat Eekhoud zo’n beetje de Tom Lanoye van zijn tijd was. Het gebrul van NVA en Vlaams Belang doet het tegenwoordig gemakkelijk vergeten maar je kan je werk als Vlaamse schrijver perfect combineren met een open visie op de wereld en afstand houden van het separatisme.

Eekhoud moest ook niets weten van oorlog en militarisme. Als kleinzoon van een Duitser en met heel wat vrienden in dat land, is hij niet in staat een Duitser per definitie als zijn vijand te beschouwen. In 1920 publiceert hij ‘Des Hommes’ een hommage aan enkele Duitse soldaten, geëxecuteerd door hun eigen landgenoten omdat ze niet als beul willen fungeren.

Liefdesleven

Zoals de meeste homo’s in die tijd gaat hij een huwelijk aan met een vrouw. Wanneer hij in 1887 trouwt met Cornelie Van Camp wonen ze al enkele jaren in Schaarbeek, op een steenworp van de grens met Brussel dat omstreeks de eeuwwisseling door Eugène Wilhelm wordt omschreven als de Europese stad met wellicht het grootste aantal homogelegenheden. In 1892 (Eekhoud is dan 38) volgt de ontmoeting met Sander Pierron,  een twintigjarige arbeider-drukker uit Sint-Jans-Molenbeek, actief in de socialistische beweging en met een grote interesse in kunst. Eekhoud ontfermt zich over hem, moedigt hem aan, fungeert als zijn leermeester. Daaruit ontwikkelt zich een verhouding die een unieke plaats inneemt in het leven van beide mannen, zoals blijkt uit de meer dan 250 (liefdes)brieven die Pierron in 1939 aan de Antwerpse stadsbibliotheek schenkt. Eekhouds dagboeken bevatten nog heel wat herinneringen aan ontmoetingen tijdens zijn vele wandeltochten en loftuitingen aan de billen van de sexy straatjongens in ribfluwelen broeken.

Vervolging, ontkenning…

In 1907 figureert Eekhouds naam in een lijst van homoseksuele schrijvers, opgenomen in het boek ‘Das Sexualleben unser Zeit’. Om een reactie gevraagd, ziet hij zich verplicht te ontkennen. Het proces tegen hem van 1900, zijn penibele financiële situatie, de verantwoordelijkheid die hij draagt voor zijn echtgenote… laten hem geen andere keuze. Financiële problemen dwingen hem ook tot het schrijven, onder pseudoniem, van een aantal volksromans.

Een roman zonder schuld, zonder schaamte

Dat proces ging over zijn boek ‘Escal-Vigor’, een van de eerste romans waarin een liefdesrelatie tussen twee mannen openlijk en – ondanks het noodlottige einde – positief wordt beschreven, waarin een gelukkig homoseksueel personage ten  tonele wordt gevoerd, gezond van lichaam en geest, en in vrede met zijn seksualiteit. Het hoofdpersonage eist daarbij het  recht op om te leven conform zijn natuur, zijn geaardheid. Zonder schuld, zonder schaamte.

De reactie blijft niet uit. Eind oktober 1900 start het geruchtmakende asisenproces te Brugge. De verdediging van Eekhoud wordt aangevoerd door de bekende (en beruchte) advocaat Edmond Picard (foto) ook literator, kunstmecenas en de eerste socialistische senator. Een petitie levert de steunbetuigingen op van onder meer Emile Zola, André Gide, Anatole France, Pierre Louÿs, Rachilde, Stuart Merill, Léon Blum, Emile Claus en Oscar Maus. Ook Maurice Maeterlinck en Emile Verhaeren scharen zich aan de kant van hun collega. De Procureur des Konings daarentegen laat ondermeer de Luikse professor psychiatrie Xavier Francotte opdraven, voor een uiteenzetting over de tegennatuurlijke passies van de uranisten (het woord dat toen gebruikelijk was om homoseksuelen te benoemen). 

Vrijgesproken, maar niet bevrijd

Na drie dagen proces en een half uur beraadslagen door de jury volgt de vrijspraak. Eekhoud zal later zijn moeilijkheden na Wereldoorlog I zien als de revanche van sommigen voor de voor hen ongelukkige uitslag van het proces.  Toen werd hem kwalijk genomen dat hij in 1917 een interview heeft toegestaan aan een onder de Duitse censuur verschijnende krant. Dat leidt onder meer tot zijn ontslag a
an de Normaalschool.

Gevierd door armen en paria’s

Eekhoud sterft op 29 mei 1927 aan een hartaanval. De begrafenis wordt geleid door een neef van zijn overleden echtgenote en door Sander Pierron. op 20 juni volgt, op initiatief van het studentengenootschap ‘La Lanterne sourde’ en als hommage aan de schrijver, in het nachtasiel van het Leger des Heils in de volkse Marollenwijk van Brussel een feestelijke maaltijd voor een 150-tal armen, studenten en kunstenaars. Met centraal een grote foto van de overledene, zijn borstbeeld en een spandoek met een citaat van hem: “Misschien komt er eens de dag dat ik de armen en de paria’s zal waardig zijn”.

Georges Eekhoud (1854-1927) – Literatuur en engagement
Van 27 juli tot en met 25 augustus 2013
Toegang: € 5 / € 3 / € 1 / gratis (Combiticket voor beide locaties)
Van 10 tot 17 uur in het Letterenhuis, Minderbroedersstraat 22, 2000 Antwerpen
Van 13 tot 17 uur in de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience, H. Conscienceplein 4, 2000 Antwerpen. Gesloten op maandag.

Met dank aan het Fonds Suzan Daniel.

Ik heb Bart Swings, schaatser en medaillekandidaat op de winterspelen in Rusland, altijd met veel belangstelling gevolgd. Niet omdat ik zo’n liefhebber van het schaatsen ben maar eerder omdat hij nu eenmaal een jongensachtige schattigheid uitstraalt die mijn aandacht voor de sport doet opflakkeren. In Humo deze week verovert hij mijn hart ook nog eens door mij op mijn tweede gevoelig plek te raken.

“Laten we met alle atleten samen op de openingsceremonie een statement maken” kopt het weekblad Humo onder een interview met hem.  Dat gaat alvast een paar stappen verder dan de voorzichtige verklaring van IOC-voorzitter Jacques Rogge die zich ‘zorgen‘ maakt over de toestand van holebi’s en transgenders in Rusland. Bart Swings: “Ik ben een beetje aangeslagen zelfs. (…) zulke dingen kan je uiteraard niet  tolereren, en ik vind het goed dat het aangeklaagd wordt.”

‘Weet je wat? Ik sla die Spelen over!’

Bart is tegen een boycot en hij legt uit waarom: “Dat evenement is een van de grootste ter wereld en net daarom moeten we het evenement aangrijpen om die wetten aan te klagen.” Bart komt er ook eerlijk voor uit dat je zoiets een atleet ook niet kunt aandoen: “Je moet ook begrijpen dat het voor een atleet niet evident is om achter een boycot te gaan staan. We brengen zoveel offers, jaren aan een stuk, dus je kunt niet zomaar zeggen: ‘Weet je wat? Ik sla die Spelen over!”

Eén grote vriendenkring

Met het taboe rond homoseksualiteit in de schaatssport valt het volgens Bart wel mee: “Van de Nederlandse schaatsster Irene Wüst is al jaren bekend dat ze homoseksueel is, zij is als meervoudig Olympisch kampioen een icoon in Nederland en wordt door iedereen gerespecteerd. En in het skeeleren wordt al helemaal niet gediscrimineerd, daar is het echt één groep vrienden.” Zijn voorstel: “Geen boycot, maar laten we met alle atleten samen op de openingsceremonie een statement maken.” Dat is ook het standpunt van Joeri Gavrikov, organisator van de  St. Petersburg Pride en vanwege de anti-homowet gearresteerd. Tijdens de actie aan het Russische consulaat in Antwerpen riep hij op om de  Olympische Winterspelen niet te boycotten, maar bijvoorbeeld de openingsceremonie te gebruiken om een signaal te geven – bijvoorbeeld met regenboogvlaggen en door hand in hand te lopen.

Nemen schaatsers en duikers het voortouw?

Bart staat niet alleen met zijn voornemen. Shorttrackschaatser uit Nieuw Zeeland  Blake Skjellerup  weigert zich als openlijk homoseksuele atleet ‘in te houden’ en  kunstschaatser Johnny Weir houdt er zelfs rekening mee dat hij kan worden opgepakt als hij naar de spelen in Sotchi gaat, wat door de Russische minister Vitaly Mutko eerder bevestigd dan ontkend wordt.  Ook  onze openlijke homo en duiker Matthew Mitcham liet al van zich horen: “De Olympische Spelen is de beste ervaring die je ooit zal hebben als een atleet,  Dit ontsiert de hele ervaring en de herinnering eraan. Men geeft ons het gevoel dat we niet aanvaard worden en dat is een verschrikkelijk gevoel.” Sportlegende, ex-duiker en homo-icoon Greg Louganis verwerpt ook de boycot: “Er is een betere manier om te protesteren  tegen Poetin: opkomen voor gelijke rechten en wereldwijd mensen opvoeden tegen de aanhoudende homofobie. Ik heb sinds het einde van mijn carrière als duiker niets anders gedaan. Ik heb mensen bewust gemaakt rond hiv en aids, de vrijheden van de LHBT-gemeenschap verdedigd en een standpunt ingenomen tegen de ‘Don’t Ask, Don’t Tell.’-regel in het leger.”

Regenboogpin mag niet van het IOC

Het is ook moedig van deze atleten om dit met zoveel woorden te zeggen. Het IOC verbiedt atleten om ‘aan politiek te doen’. Het dragen van een regenboogpin bijvoorbeeld wordt verboden door het charter op straffe van… uitsluiting van de Spelen. Het Olympisch Charter bevat nog geen clausule over LHBT-rechten.  Wie op TV naar de IOC-manifestaties kijkt wordt dan weer wel om de oren geslagen met alle mogelijke vormen van reclame, uiteraard gereserveerd voor de bedrijven met een groot reclamebudget.  Dag mag wel van het IOC.

‘Jacques Rogge Haal uw kop uit het zand’

De reacties van bovenstaande atleten klinkt allicht ook als muziek in de oren voor koepelorganisatie Çavaria die de Belgische sporters, bezoekers, organisatoren, officials en andere betrokkenen bij de winterspelen van 2014 oproept om de regenboogvlag te tonen als blijk van solidariteit met de Russische holebi’s en transgenders. Çavaria wil dat het sportevenement gebruikt wordt als een massaal protest tegen de Russische anti-homowet.  De koepelorganisatie vraagt ook aan voorzitter Rogge om wat meer ruggengraat te tonen:  “Jacques Rogge, haal uw kop uit het zand en zie de regenboog.” schrijft  çavariawoordvoerder Jeroen Borghs (die, te oordelen op deze foto, de gepaste outfit in huis heeft om naar de winterspelen te gaan) in een opiniekstuk.

Niet zo maar boycotten

“Het is belangrijk om te luisteren naar wat de holebi- en transgenderorganisaties in Rusland zelf de beste benaderingswijze vinden,” zegt  Borghs.  “De lokale betrokken partijen zijn vaak het best geplaatst om in te schatten welke internationale acties hun strijd vooruit helpen. Zo riep het ANC in 1959 op om Zuid-Afrika te boycotten. Op lange termijn droeg dit bij tot de afschaffing van de apartheid. Meer recent, in 2011-2012, verklaarden Oegandese holebi- en transgenderverenigingen dat de uitspraken van de Britse premier Cameron over het opschorten van ontwikkelingshulp aan Oeganda, naar aanleiding van het ‘kill the gays’-wetsvoorstel, de situatie voor hen net erger maakten. Holebi’s en transgenders kregen namelijk de schuld van de gevolgen van Camerons dreigement.” Zie hierover ook mijn artikel over de moord op Eric Lembembe.

Historische voorbeelden

Het voornemen van een groeiend aantal atleten om de spelen als tribune te gebruiken om voor mensenrechten te pleiten  doet terugdenken aan wat Tommie Smith, Peter Norman en John Carlos tijdens de spelen van 1968 in Mexico deden: ze droegen badges voor de mensenrechten op hun trainingspakken en de twee zwarte atleten staken de gebalde vuist omhoog toen het Amerikaanse volkslied weerklonk.  Leuke anekdote hierbij is dat ze slechts één paar zwarte handschoenen bij hadden zodat de ene de rechter- en de ander de linkervuist moest opsteken. De actie was geïnspireerd op de militante anti-racistische beweging van Martin Luther King en Malcolm X.

Méér artikels over Rusland op mijn facebookpagina

Vandaag heeft Mgr Simon-Victor Tonyé Bakot , de aartbisschop van Kameroen, ontslag genomen.  Dat zei Alice Nkom, mensenrechtenactiviste en advocate in Kameroen deze morgen op de persconferentie van de World Outgames in Antwerpen.

Volgens haar is dit het rechtstreeks gevolg van de uitspraak van paus Franciscus dat holebi’s niet veroordeeld of gemarginaliseerd mogen worden. “Dit geeft nieuwe hoop aan de holebi’s en transgenders in Kameroen” verklaarde ze. “Zij weten dat ze niet alleen staan, dat ik hier ben en dat jullie hier zijn voor hen.”

Bakot was volgens Alice Nkom de belangrijkste gangmaker voor de homo- en transfobe campagnes in haar land.  Zo omschreef hij homoseksualiteit als  “beschamend, een respectloze kritiek op God die heeft gekozen om man en vrouw te creëren.”  In december 2005 noemde hij homoseksualiteit een misdaad tegen de familie en het huwelijk.  Daarop publiceerden enkele Kameroenese kranten artikels over een ‘homoseksuele maffia‘  samen met een lijst van een aantal prominenten, waaronder ministers als ‘bewijs‘ voor die bewering.

Onlangs werd Eric Lembembe, LHBT-activist in Kameroen, het slachtoffer van homofoob geweld en verloor daarbij het leven.

Alice Nkom zal morgen de mensenrechtenconferentie openen.

Bronnen: Alice Nkom, Camer.be, Ilga

Meer foto’s van de persconferentie op de facebookpagina van Karina Brys.